2024 Nobel Edebiyat Ödülü

1946 doğumlu Jelinek’in çocukluğu Viyana’da geçti. 4 yaşında bale ve Fransızca dersleri almaya başladı. Önceleri rahibe okulunda, sonraları ise düz lisede eğitimini sürdürdü.

Jelinek, oldukça mutsuz geçen çocukluğu için sonraları söyle diyecektir: “Çocukluğum, içimde öyle bir nefret uyandırdı ki, bu nefret benim yıllar yılı edebiyatın için de yer almamı sağladı.” Jelinek, çocuk yaşlarda başladığı müzik eğitimine de aralıksız devam eder. Liseyi bitirdikten sonra başladığı tiyatro ve sanat tarihi eğitimine klostrofobi hastalığı yüzünden ara verir.

Eve kapanır ve hiç dışarı çıkmaz. Bu dönem onun kendini yazar olarak yetiştirdiği dönemdir. Dergilere yazı ve şiirler yazar.

Bir yandan yazmayı sürdürürken diğer yandan politik aktivitelere katılır. 1974 yılında üye olduğu Avusturya Komünist partisinden 1991 yılında ayrılır.

2004 yılında Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazanmıştır. Ödül almaya şahsen gitmeyip anksiyete bozukluklarının sinemaya gitmesini ya da uçağa binmesini imkansız hale getirdiğini ve herhangi bir törene katılamayacağını söylediği bir videosunu göndermesi bazı çevrelerce eleştirilmiş bazı çevrelerce agorafobi ve sosyal fobiden mustarip olması nedeniyle anlayışla karşılanmıştır. Bir röportajında; ölmeden bir gün önce gökdelenleri görmek için New York’a uçabilmek istediğini söylemesi yaşadığı durumun kendisini ne kadar engellediğinin göstergesidir.
En yaygın eserleri; Aşık Kadınlar ve Piyanist’dir. Elfriede Jelinek’in başyapıtı olarak ‘Piyanist’ adlı kitabı kabul ediliyor. Sinemaya da uyarlanan ‘Piyanist’ kitabı yayınlandığı dönemden beri her daim tartışmaların odağında olmuş bir eser. Kitapta, aykırı ve çarpıcı bir aşk hikâyesi anlatılıyor.
Jelinek, romanlarında sık sık feminizm temasını işlemiştir.